|
KABE VE ETRAFI
KABE:
Yüksekliği 13m. Olan Kabe,145 metrekarelik bir alan üzerinde kurulmuş taş bir binadır.Kabe’den bahsederken Mescid-i Haram’ı da tarif etmekte fayda vardır. Çünkü Mescid-i Haram (Haram-i Şerif),Kabe’yi çevreleyen kısımdır. Etrafı kubbeli ve ortası açıktır.Mescid-i Haram’ın içinde,Kabe,Hz.İbrahim’in (aleyhisselam)makamı,Zemzem kuyusu bulunmaktadır.Harem-i Şerif’in minareleri ve pek çok kapısı vardır.Kabe,Harem-i Şerif’in ortasındadır ve üzeri siyah örtülerle örtülüdür.Hacer-i Esved’in bulunduğu köşeyi esas aldığımızda ve Kabe’yi tavaf ettiğimiz şekilde Kabe’nin sol tarafımızda olduğunu göz önüne aldığımızda,Kabe’nin dört köşesinden birincisine;Rükn-i Hacer-i Esved denir. Ondan sonra gelen ikinci köşeye Rükn-i Iraki,üçüncüsüne Rükn-i Şami,dördüncüsüne Rükn-i Yemani denir.Kabenin kapısı Hacer-i Esved’e yakındır.Kapı,yer hizasından değildir,eşiği yüksekte bulunduğundan,içinde girmek için merdiven kullanılır.Kabe’nin iç yüzü mermerdir ve dışı gibi içi de örtü ile kaplıdır.Kabe’nin iç duvarında ayet-ikerimeler yazılıdır.Kabe’nin içi boştur.
MÜLTEZEM:
Hacer-i Esved’in olduğu köşe ile Kabe kapısı arasındaki kısma denir.Rasulullah (sallallahu aleyhi ve selem),burada dua etmiş ve burada yapılan duanın kabul olacağını haber vermiştir.Mültezem’de dua edilir.
HİCR-İ İSMAİL ( HATİM ):
Kabe’nin kuzey tarafında ve yarım daire şeklindeki bir duvar ile çevrilmiş kısımdır.Peygamberimiz’in( sallallahu aleyhi ve selem ) bildirdiğine göre daha önceki devirlerde Kabe,bu kısmı da içine alacak şekildeydi.Onun için bu kısım Kabe’nin içinden sayılır.Burada namaz kılan Kabe’nin içinde namaz kılmış sayılır.Hicr-i İsmail’in diğer bir adı da Hatim’dir.
MİZAB-I KABE ( ALTINOLUK ):
Kabe’nin üzerindeki yağmur sularının akması için yapılmış oluğun adıdır.Altından yapıldığı için Türkçe’de altınoluk diye isimlendirilmiştir. Kabe’nin,Hicr-i İsmail denilen yönünde bulunmaktadır.
SİTARE:
Kabe örtüsüne denir.Kabe’nin dört tarafını kuşatan bu örtü,siyah ibrişimden dokunur ve üzeri ayetlerle tezyin edilir.
MAKAM-I İBRAHİM:
Hz.İbrahim’in Beytullah’ı inşa esnasında iskele olarak kullandığı ve insanları hacca davet ederken üzerine çıktığı taşın adıdır.Üzerinde Hz.İbrahim’in ayak izleri bulunan taş,bir camekan içinde bulunmaktadır.Tavaftan sonra Makam-ı İbrahim’in arkasında iki rekat tavaf namazı kılmak vaciptir.Burada yer bulamayanlar ise Harem-i Şerif’in müsait bir yerinde tavaf namazlarını kılarlar.
HACER-İ ESVED:
Hacer-i Esved,kara taş demektir.Kabe’nin doğu yönündeki köşesinde bulunmaktadır.18-19 cm.çapında, kızıl kahve renginde parlak bir taştır.Hacer-i Esved’in cennetten indirildiği ifade edilmektedir.Hacer-i Esved hakkında Resulullah Efendimiz ( sallallahu aleyhi ve selem ) şöyle buyurmuştur:
· Hacer-i Esved’i,bir melek cennetten inmiştir. ( münavi,Feyzü’l kadir 3/410 )
· Hacer-i Esved, cennetten indirildiğinde beyazdı.İnsanoğlunun hataları onu kararttı. ( Tirmizi,Hac 49 )
· Kıyamet günü Hacer-i Esved,kendisini hakkıyla istilam edenlerin lehine şahitlik edecektir. ( Tirmizi,hac 113 )
Hz.Peygamber ( Sallallahu aleyhi ve selem ),her tavafta Hacer-i Esved’e dokunup öperdi. ( Buhari,hac 50 ) Bundan dolayı Hacer-i Esved’i öpmek sünnet olmuştur.
Hacer-i Esved’in,Kabe’nin bir köşesine Hz. İbrahim tarafından tavafa başlama yerini belirlemek amacıyla konulduğu belirtilmiştir.Bu mübarek taşın bulunduğu köşeden Kabe tavafa başlanır ve aynı noktada tamamlanır.Tavafın her şavtına başlarken ve bitirirken Hacer-i Esved’in üzerine iki el konulup öpülür ve sonra ellerin içi öpülür. Buna istilam denilir.Kalabalıktan yaklaşılmaz ise hizasına gelince durulur ve iki el kaldırılır ve ellerin iç kısmı Hacerü’l Esved’e yönelik olduğu halde eller, Hacer-i Esved’in üzerine konuyormuş gibi tutulur.Bu esnada tekbir ( Mismillahi Allahu Ekber ), tehlil ( La ilahe illallah ),hamdele ( Elhamdülillah ) ve salvele ( Peygamberimiz’e salavat ) söylenebilir.)
Tavafta izdiham olduğu zaman Hacer-i Esved’i öpmek veya dokunmak için başkalarına eziyet edilmemesi gerekir.Bu durumda uzaktan işaretle selamlamakla yetinmek daha uygundur.Çünkü Hacer-i Esved’e dokunmak sünnet, başkalarına zarar vermekten kaçınmak ise vaciptir.Nitekim Hz. Peygamber ( sallallahu aleyhi ve selem ), Veda Haccı’nın tavafında Hacer-i Esved’i elindeki değenekle işaret ederek istilam etmiştir.
|
